Pieter Pourbus, onbekend maar nu niet meer onbemind

Velen kennen de geschiedenis van Brugge als Bruges la Morte. Na haar hoogtepunt als handel- en kunststad in de middeleeuwen gevallen tot een doodse en verlaten stad, tot haar huidige heropleving als toeristenbestemming. De tentoonstelling ‘Pieter Pourbus en de vergeten meesters’ in het Brugse Groeningenmuseum probeert dit beeld van Brugge te nuanceren door de blijvende (kunst)rijkdom in de 15de en 16de eeuw tentoon te stellen.

 Brugge was op haar hoogtepunt in de 12de en 13de eeuw een van de rijkste en machtigste steden in de Middeleeuwse wereld, gekend als het kruispunt van handelaars en centrum van kunst en beschaving. Aan haar gouden eeuw, toen Brugge gekend was als het Venetië van het Noorden kwam in de loop van de 14de eeuw langzaam een eind door een combinatie van factoren: geopolitieke redenen als de opkomst van nieuwe steden zoals Antwerpen, oorlogen en problemen met de oude handelspartner Engeland. Daarnaast waren er ook natuurlijke redenen zoals de moeilijkere bereikbaarheid door de verzanding van de Brugse toegang tot de zee, het Zwin.

Detail uit de tentoonstelling: een dode uit het Laatste Oordeel van Pourbus.

Dit verval was een traag proces, en de tentoonstelling probeert de herfst van Brugge’s gouden eeuw weer te geven: rijke handelaars en intellectuelen zoals de humanisten woonden nog altijd in Brugge. Brugge bleef een belangrijk kunsten- en handelscentrum. Het stadsbestuur deed zelfs meerdere pogingen om de gouden jaren terug te laten komen, zoals het laten opstellen van gigantische kaarten die Brugge’s (architecturale) rijkdom toonden, en de zee zelfs vlakbij de stad legden. Reclame avant la lettre dus.

Detail van een portret, waarin de rijkdom van Brugge wordt tentoongesteld. Let op de kleine markt gevuld met exotische waren.

Een van de schilders die ervoor zorgde dat Brugge relevant bleef als kunstencentrum was Pieter Pourbus I, die in deze tentoonstelling als zwaartepunt wordt genomen. Zijn levensloop, zijn huwelijk met de dochter van een andere schilder en de door hem gestichte dynastie van schilders worden allemaal vermeld, om zo het kader van Pourbus zijn leven te schetsen. Niet alleen zijn werken worden getoond, ook de voorlopers die hem beïnvloed hebben, en de navolgers die door hem beïnvloed zijn, zoals zijn zonen en kleinzonen, krijgen een plaatsje in de tentoonstelling.

Een van de meesterwerkjes van de tentoonstelling, een portret aan de hand van een van de kleinzonen van Pourbus. Let op de gedetailleerde uitvoering van rimpels en snorharen. 

De tentoonstelling geeft een gevarieerd beeld van deze periode in de schilderkunst, die stilistisch vaak nog aansluit bij de bekende Vlaamse Primitieven, maar tegelijkertijd er ook al langzaam van loskomt. Vooral de portretten van de familie Pourbus zijn de moeite waard door hun hoge gehalte van realisme en detail. Ga zeker eens zelf kijken de volgende keer dat je in Brugge passeert.

Praktisch:
Prijs: €6 voor -25, €2 extra voor audioguide.
De tentoonstelling loopt nog tot 21 januari 2018 in het Groeningenmuseum te Brugge.

The following two tabs change content below.

Bruno Persyn

Advocaat, recent met volle goesting naar Brussel verhuisd, cultuurliefhebber langs beide kanten van de taalgrens.
HOME

Ook geschreven door Bruno Persyn

Artikel Een avondlijk Brussels avontuur
Bruno Persyn — 26 September, 2017

Begin september ben ik begonnen met werken en wonen in Brussel. Dit was vanzelfsprekend een grote verandering tegenover het studeren, zoals de meeste (pas) werkenden wel begrijpen. Mijn dagen zitten nu wel net iéts voller dan tijdens het studeren. Toen waren er vaak rustige dagen, met maar een paar uur les, waarin ik praktisch kon…

Artikel Klassieke muziek is nog niet geklasseerd
Bruno Persyn — 5 August, 2017

Klassieke muziek heeft een nogal stoffig imago. De meeste mensen die je op concerten ziet zijn inderdaad vaak van een zekere leeftijd. Tenzij ze zelf een instrument spelen, zullen de meeste jongeren niet snel op een klassiek muziekconcert belanden. En dat is jammer. Wacht even, zeg je nu misschien. Is dit geen artikel van ‘Museumtoeren’?…

Artikel Een zomers tussendoortje
Bruno Persyn — 14 July, 2017

Op zoek naar een kleine culturele ontspanning? Wat tijd over nu de examens eindelijk gedaan zijn? Een ontspanning die ook nog eens gratis is? (Wat wel handig is aangezien al mijn geld op dit punt al aan festivaltickets en ‘post-examens-feesten’ is opgegaan). Dan heeft Museumtoeren iets voor jou! Tot half september loopt er een fototentoonstelling…

Zoek ons op Google+